Hàng trăm đoàn viên, thanh niên TP.HCM tham gia nhảy đồng diễn chào mừng kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh - Ảnh: THANH HIỆP
Thông điệp của Tổng Bí thư gửi đến thanh niên dịp kỷ niệm 95 năm thành lập Đoàn có một điểm nhấn đáng suy nghĩ: yêu nước trong thời đại mới không còn dừng lại ở cảm xúc mà phải được đo bằng tri thức, năng lực hành động và khả năng chinh phục những đỉnh cao khoa học - công nghệ.
Đó không chỉ là một định nghĩa mới về lòng yêu nước, mà còn là một sự dịch chuyển căn bản trong cách nhìn về vai trò của thế hệ trẻ.
Thông điệp của Tổng Bí thư đặt thanh niên vào đúng "tọa độ" của thời đại - một kỷ nguyên mà sức mạnh quốc gia được đo bằng năng lực sáng tạo, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng thích ứng.
Nói cách khác, lòng yêu nước hôm nay không còn là khái niệm trừu tượng mà trở thành một yêu cầu rất cụ thể: học tốt hơn, làm việc hiệu quả hơn, sáng tạo nhiều hơn và đóng góp thiết thực hơn.
Trong một thời đại mà sự nổi tiếng có thể đến rất nhanh, nơi những "trào lưu" có thể chi phối hành vi của giới trẻ, lời nhắc "dám nghĩ, dám làm nhưng không tùy tiện, không chạy theo hào nhoáng nhất thời" mang ý nghĩa như một điểm tựa giá trị.
Ở đây có thể thấy một mối lo ngầm: nếu không có "la bàn" về lý tưởng và đạo đức, đổi mới sáng tạo có thể bị lệch hướng. Một sáng kiến chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó làm cho xã hội tốt hơn, khi nó phục vụ con người và góp phần làm cho đất nước mạnh hơn. Theo đó, sáng tạo không phải để thỏa mãn cái tôi mà để phụng sự cộng đồng.
Tất nhiên không thể chỉ kêu gọi người trẻ nỗ lực nếu thể chế vẫn còn rào cản, nếu môi trường chưa đủ khuyến khích sáng tạo, nếu giáo dục vẫn nặng về truyền thụ hơn là khai phóng.
Khi nhấn mạnh vai trò của Nhà nước, của các cơ sở giáo dục, của doanh nghiệp và tổ chức Đoàn trong việc tạo điều kiện, thông điệp ấy đã chuyển từ lời kêu gọi sang một yêu cầu mang tính hệ thống: muốn có một thế hệ sáng tạo phải có một hệ sinh thái sáng tạo.
Không thể có thành tựu bền vững nếu thiếu lao động nghiêm túc, không có công trình lớn nếu thiếu tích lũy bền bỉ. Trong một xã hội ngày càng đề cao tốc độ và kết quả nhanh, đây là một điểm cân bằng cần thiết. Thành công không phải là đường tắt mà là hành trình của kỷ luật, của học hỏi không ngừng và của sự tự hoàn thiện.
TP.HCM đang đứng trước vận hội phát triển thành trung tâm đổi mới sáng tạo đẳng cấp quốc tế - Ảnh: ĐỨC THIỆN
Điều đáng suy ngẫm nhất không nằm ở những lời kêu gọi lớn mà ở yêu cầu học không chỉ để có việc làm hay tiến thân nhưng để nâng cao năng lực cống hiến.
Khi việc học được đặt trong mối quan hệ với trách nhiệm đối với đất nước, nó vượt ra khỏi lợi ích cá nhân để trở thành một hành vi mang ý nghĩa công dân.
Một thế hệ thanh niên biết học để cống hiến, biết sáng tạo để phụng sự và biết khát vọng nhưng không rời xa giá trị - đó chính là nền tảng để một quốc gia phát triển bền vững.
Và có lẽ đó cũng là điều mà người đứng đầu của Đảng muốn gửi gắm, rằng tương lai đất nước không chỉ nằm ở những chính sách lớn mà bắt đầu từ cách mỗi người trẻ hiểu và thực hành hai chữ "yêu nước" trong đời sống hằng ngày.
