Theo báo South China Morning Post, năm ngoái, các bác sĩ Trung Quốc đã thực hiện ca phẫu thuật chưa từng có tiền lệ trên thế giới, khi tạm thời ghép chiếc tai bị đứt rời của một nữ bệnh nhân lên bàn chân để giữ cho mô còn sống, trước khi đưa tai trở lại vị trí ban đầu sau nhiều tháng hồi phục.
Bệnh nhân là người phụ nữ họ Tôn (tên đã được thay đổi) ở tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc), gặp tai nạn lao động nghiêm trọng vào tháng 4/2025 khi đang làm việc trong nhà máy. Da đầu và tai trái của cô bị tổn thương nặng.
Khi xe cứu thương đến nơi, tình trạng của cô Tôn được đánh giá là phức tạp. Bệnh nhân được chuyển đến cấp cứu tại Bệnh viện Nhân dân tỉnh Sơn Đông.
Ông Qiu Shenqiang, Phó giám đốc khoa vi phẫu tại Bệnh viện Nhân dân tỉnh Sơn Đông (thành phố Tế Nam), cho biết, khi bệnh nhân được đưa vào viện, các bác sĩ đã lập tức tiến hành phục hồi da đầu bằng những phương pháp phẫu thuật tiêu chuẩn. Tuy nhiên do mô da đầu và hệ thống mạch máu bị tổn thương quá nặng, các biện pháp này không thể áp dụng thành công.
Điều này khiến ê kíp mổ không thể nối lại tai ngay lập tức, bởi vùng sọ chưa đủ điều kiện để tiếp nhận mô ghép. Trước nguy cơ chiếc tai bị hoại tử, các bác sĩ buộc phải tìm giải pháp khác nhằm duy trì sự sống cho mô tai trong thời gian chờ phục hồi.
Sau nhiều cân nhắc, nhóm của ông Qiu quyết định ghép tạm chiếc tai lên mu bàn chân phải của bệnh nhân. Theo các bác sĩ, mạch máu ở bàn chân có kích thước và cấu trúc tương thích với mạch máu của tai, trong khi độ mỏng của da và mô mềm cũng khá tương đồng với vùng đầu, giúp giảm thiểu việc điều chỉnh sau ghép.
Đây là một ca phẫu thuật cực kỳ phức tạp, chưa từng có tiền lệ hay tài liệu thành công nào để tham khảo.
Trong ca phẫu thuật kéo dài khoảng 10 giờ, các bác sĩ phải sử dụng kính hiển vi và những sợi chỉ mảnh hơn tóc để nối từng mạch máu nhỏ của tai với hệ mạch máu ở mu bàn chân. Chỉ đến khi các mạch máu hoạt động trở lại, chiếc tai dần có màu sắc tự nhiên hơn, ê-kíp mới an tâm rằng bước điều trị đầu tiên đã thành công.
Những ngày sau, tình trạng của phần tai "gửi nuôi" từng có lúc trở nên đáng lo ngại khi xuất hiện nguy cơ tắc nghẽn. Bác sĩ phải theo dõi 24/24, liên tục áp dụng những biện pháp chuyên môn để duy trì tuần hoàn.
Nhờ sự chăm sóc sát sao, chiếc tai dần ổn định. Suốt 5 tháng sau đó, cô Tôn phải sống rất cẩn trọng: Đi lại chậm, giày rộng, và mỗi ngày đều kiểm tra vết thương để đảm bảo không xảy ra biến chứng.
Khi vùng đầu đã phục hồi tốt và tai "gửi nuôi" cũng phát triển ổn định, bệnh viện quyết định thực hiện giai đoạn hai vào tháng 10.
Đây tiếp tục là một ca phẫu thuật phức tạp. Các bác sĩ không chỉ phải tách phần tai khỏi bàn chân mà còn phải tìm lại chính xác các mạch máu và dây thần kinh ở vị trí tai cũ - nơi từng bị tổn thương nặng và đã hình thành nhiều mô sẹo.
Dưới kính hiển vi, đội phẫu thuật tỉ mỉ tách từng lớp mô, nối lại hệ mạch và dây thần kinh rồi ghép phần tai và da về đúng vị trí. Sau nhiều giờ làm việc căng thẳng, ca phẫu thuật đã hoàn tất thành công.
Nữ bệnh nhân được cho là đã vô cùng kinh ngạc và bật khóc khi lần đầu nhìn thấy chiếc tai của mình sau khi được nối lại. "Tôi đã nghĩ mình sẽ phải sống chung với khuyết tật này suốt đời", cô nói. Cô cũng gửi lời cảm ơn đến các y, bác sĩ vì những nỗ lực của họ trong việc giữ lại chiếc tai.
Ca phẫu thuật thành công đã tạo ra một cột mốc mới trong lĩnh vực vi phẫu và tái tạo. Bệnh nhân hiện đã xuất viện, các chức năng khuôn mặt cơ bản hồi phục. Cô chỉ cần tiến hành thêm một số can thiệp nhỏ để phục hồi lông mày và giảm sẹo ở bàn chân.
Câu chuyện của cô Tôn nhanh chóng được truyền thông chia sẻ. Nhiều cư dân mạng bày tỏ sự cảm phục trước sự kiên cường của bệnh nhân và kỹ thuật vượt trội của đội ngũ y tế.
Minh Hoa (t/h)
